سوئد و جهان پیرامون

سوئد با دیگر کشورهای شمال اروپا، دانمارک، فنلاند، ایسلند و نروژ همکاری می‌کند، عمدتاً از طریق شورای شمال اروپا (Nordiska rådet) و شورای وزیران شمال اروپا (Nordiska ministerrådet)، که در آنها کشورها دربارهٔ موضوعات مختلف به توافق می‌رسند و هر کشور می‌تواند سپس آن را اجرا کند. اتحادیهٔ اروپا (EU) همکاری‌ای سیاسی و اقتصادی میان چند کشور اروپایی است که پس از جنگ جهانی دوم برای ایجاد صلح و ثبات در اروپا آغاز شد؛ سوئد از سال 1995 عضو آن است. کشورهای اتحادیهٔ اروپا در حوزه‌های بسیاری مانند کشاورزی، اقتصاد، محیط‌زیست، تجارت و مهاجرت همکاری می‌کنند، تصمیمات مشترک می‌گیرند و قوانینی وضع می‌کنند که در همهٔ کشورهای عضو اعمال می‌شود. یکی از ایده‌های مهم اتحادیهٔ اروپا این است که کشورها با «چهار آزادی» با یکدیگر قوی‌تر می‌شوند: امکان تحصیل، جابه‌جایی، کار و فروش کالا به‌طور آزاد میان کشورها — برای مثال همهٔ شهروندان اتحادیهٔ اروپا می‌توانند در کشور عضو دیگری کار یا تحصیل کنند. سوئد همچنین عضو شورای اروپا (Europarådet) است، سازمانی اروپایی که در سال 1949 تأسیس شد و برای حقوق بشر، دموکراسی و اصول حاکمیت قانون تلاش می‌کند، و از جمله دیوان اروپایی حقوق بشر (Europadomstolen) را اداره می‌کند.

سوئد از زمان تأسیس سازمان ملل متحد (FN) در سال 1945 پس از جنگ جهانی دوم عضو آن است، مانند تقریباً همهٔ کشورهای جهان. هدف سازمان ملل حفظ صلح و امنیت در جهان، حل تعارض‌ها و توقف جنگ، تلاش برای برابری ارزش و حق تعیین سرنوشت همهٔ ملت‌ها، و همچنین تلاش برای حقوق بشر و آزادی‌هاست. آژانس همکاری‌های توسعهٔ بین‌المللی سوئد (Sida) اداره‌ای دولتی است که برای کاهش فقر و ستم در جهان تلاش می‌کند — سوئد از طریق Sida به کشورهای دیگر در توسعهٔ دموکراسی، برابری جنسیتی، اقتصاد و جامعه‌ای پایدار کمک می‌کند.

سوئد تاریخچهٔ صلحی طولانی دارد: این کشور آخرین‌بار در آغاز قرن نوزدهم علیه کشوری دیگر وارد جنگ شد. در جنگی علیه روسیه در سال‌های 1808 تا 1809 سوئد فنلاند را از دست داد، که تا آن زمان نزدیک به 700 سال بخشی از سوئد بود، و چند سال بعد نروژ در نتیجهٔ جنگ‌های ناپلئون به اتحادی با سوئد وادار شد — نروژ سپس در سال 1905 به شیوه‌ای مسالمت‌آمیز به کشوری مستقل تبدیل شد. پس از این رویدادها، سیاست سوئد بر پرهیز از جنگ‌های تازه متمرکز شده است. پس از جنگ جهانی دوم، جهان و اروپا در جنگ سرد فرو رفتند، تعارضی میان بلوک غربی (عمدتاً به رهبری آمریکا) و بلوک شرقی (با اتحاد جماهیر شوروی و متحدانش)، که یکدیگر را با سلاح هسته‌ای و قدرت‌های نظامی قدرتمند تهدید می‌کردند. دانمارک و نروژ به سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) پیوستند، در حالی‌که سوئد به بی‌طرفی خود ادامه داد و ترجیح داد خارج از ناتو بماند.

در سال 1991 اتحاد جماهیر شوروی فروپاشید و جنگ سرد پایان یافت، که وضعیت امنیتی اروپا را تغییر داد. سوئد در سال 1995 به اتحادیهٔ اروپا پیوست و بیشتر در همکاری اروپایی ادغام شد. زمانی‌که روسیه در سال 2022 به اوکراین حمله کرد، نگرانی دربارهٔ امنیت در شمال اروپا افزایش یافت، و سوئد و فنلاند تقریباً هم‌زمان تصمیم گرفتند درخواست عضویت در ناتو، ائتلافی دفاعی که هدف آن حمایت از کشورهای عضو است، بدهند. سوئد در سال 2024 عضو ناتو شد.

سوئد مسئول حفاظت از کشور و ساکنانش است. همهٔ کسانی که در سوئد زندگی می‌کنند و بین 16 تا 70 سال سن دارند، در صورت لزوم ممکن است موظف به کمک برای دفاع از کشور شوند — این وظیفهٔ دفاع همگانی (totalförsvarsplikt) نامیده می‌شود. دفاع همه‌جانبهٔ سوئد شامل هم دفاع نظامی و هم دفاع غیرنظامی است. دفاع نظامی از نیروهای مسلح سوئد (Försvarsmakten) تشکیل شده است: ارتش، نیروی دریایی و نیروی هوایی، که باید از سرزمین و استقلال سوئد محافظت کنند و همچنین بتوانند در مأموریت‌های بین‌المللی شرکت کنند. سوئد نظام سربازی همگانی (allmän värnplikt) دارد که شامل همهٔ مردان و زنان 18 سال به بالا می‌شود — آنان به پرسش‌هایی پاسخ می‌دهند و آزمون‌هایی می‌دهند، و سپس تصمیم گرفته می‌شود چه کسانی برای آموزش نظامی پایه واجد شرایط‌اند؛ فقط بخشی از آنان مسیر را ادامه داده و این آموزش را می‌گذرانند. دفاع غیرنظامی به این معناست که افراد بیشتری غیر از نظامیان باید بتوانند با تهدیدها و چالش‌های جامعه مقابله کنند — دفاع غیرنظامی شامل فعالیت‌هایی است که تضمین می‌کنند مدرسه، کار و بهداشت‌ودرمان حتی در زمان جنگ یا بحران بتوانند به کار خود ادامه دهند. مأموریت نیروهای مسلح سوئد تقویت هم دفاع نظامی و هم دفاع غیرنظامی است تا تاب‌آوری افزایش یابد و مهاجمان احتمالی بازداشته شوند.